Drugi Obieg » Wojna nowej generacji – wyzwanie XXI?

Wojna nowej generacji – wyzwanie XXI?

On 6 kwietnia 2018 by Drugi Obieg

We współczesnym świecie prawo międzynarodowe nie zezwala na to, aby prowadzić wojny konwencjonalne. Skoro ludzie z natury swojej są bardzo przedsiębiorczy to przyjęte systemy mogą umiejętnie omijać. Stosowanie nowoczesnych metod prowadzenia walki pozwala bowiem agresorowi ,,ujść na sucho”, co powoduje liczne problemy dotyczące rozwiązywania takich sporów za pośrednictwem norm prawnych.

Coraz częściej słychać w mediach o konflikcie zbrojnym zwanym wojną hybrydową. Pojęcie to nadano przez amerykańskich analityków wojskowych. Według F. G. Hoffmana wojna hybrydowa zawiera w sobie m.in. działania konwencjonalne i nieregularne, terroryzm i przestępczość[1] oraz wykorzystywanie technologii nowoczesnych i ruchu partyzanckiego. Jak bowiem zauważył, działalność przestępcza zwiększa chaos na terenie destabilizującego się państwa.

Dobrze rozbudowane badania prowadzone są również w Rosji. Gen. W. Gierasimow przedstawił w swojej doktrynie koncepcję klasycznych, asymetrycznych, nieregularnych, terrorystycznych działań, mających na celu zachowanie potencjału własnego, jakiego głównym zadaniem są straty przeciwnej strony[2]. Gierasimow stwierdza, że w danym przypadku obserwuje się zmieniające się zrozumienia stanu wojny i pokoju. Prawo międzynarodowe nie przewiduje udzielania pomocy, ponieważ de iurenie ma wojny jako takiej i kraj zostaje sam. Taktyka wojen partyzanckich jest tutaj dobrym przykładem. Realne kroki wojskowe odnoszą się przede wszystkim do niejawnych, tajnych, jednak typowych działań wojennych, których w trakcie realizacji strona przeciwnika (finansująca z zewnątrz lub pewnymi strukturami wewnętrznymi) atakuje armię regularną i/lub państwowe struktury.

W rzeczywistości

Za najlepszy przykład wojny hybrydowej może służyć trwający konflikt rosyjsko-ukraiński. Oprócz działań typowo militarnych (jak walki w Donbasie poprzez wykorzystanie prorosyjskich ugrupowań separatystycznych oraz ochotników albo najemników z Rosji i/lub innych państw) można wyróżnić[3]:

  1. działania nieregularne: tzw.: „zielone ludziki” na Krymie w postaci miejscowej samoobrony używanej w celach manipulacji nastrojami ludności krymskiej oraz kontrolowani i zabezpieczaniu budynków administracji i parlamentu.
  2. akty terroryzmu, jak porwania członków misji OBWE w kwietniu i maju 2014 r., ukraińskich działaczy politycznych i społecznych lojalnych wobec Kijowa; zestrzelenia 17 lipca 2014 r. samolotu pasażerskiego malezyjskich linii lotniczych.
  3. taktyka zastraszania i prowokacji w postaci ćwiczeń i manewrów wojskowych przy granicy.
  4. działanie niemilitarne, mające na celu osłabienie i destabilizację sytuacji w kraju w całości (np. presja ekonomiczna, polegająca na ograniczeniu w handlu (np. embargo na import produkcji „Roshen” oraz groźby odcięcia dostaw surowców energetycznych (np. gazu)).
  5. działania propagandowo-informacyjne:

a) manipulowania nastrojami społeczności poprzez wykorzystanie działań informacyjnych (czyli propagandowych) oraz tzw. trollów internetowych w celach uzyskania poparcia bądź wrogowości (w przypadku Ukrainy jest to mniejszość narodowa);

b) hacking cyberprzestrzeni w celach gróźb i wymuszenia spełnienia określonych warunków (usunięcie wyników wyborów prezydenckich wirusem „CyberBerkut”).

Potrzeba regulacji prawnych

Jak widać zagrożenia hybrydowe dość trudno wykryć i zinterpretować, ale przede wszystkim im zapobiegać. Jak się wydaje, normy prawa międzynarodowego nie ograniczają państw dokonujących ataków, zaś państwo-ofiara, ze względu na brak możliwości ochrony czy też odstraszania potencjalnego przeciwnika, sukcesywnie popadać będzie w ruinę.

 

// Kateryna Savranska

 

Źródła:

[1] F.G. Hoffman, Conflict in the 21st century: Rise of the Hybrid Wars, Arlington 2007 [online], http://www.potomacinstitute.org/images/stories/publications/potomac_hybridwar_0108.pdf [dostęp: 01.04.2018r.] 

[2]В. Герасимов, Ценность науки в предвидении, „Военно-промышленный курьер” z27 II2013 r., [online], http://www.vpk-news.ru/articles/14632, tłumaczenie na język angielski, https://inmoscowsshadows.wordpress.com/2014/07/06/the-gerasimov-doctrine-and-russian-non-linear-war/ [dostęp: 01.04.218r.]

[3] O. Wasiuta, S. Wasiuta,Wojna hybrydowa Rosji przeciwko Ukrainie, Arcana, Kraków 2017.

Comments are closed.